قلیچخانی فقط یک فوتبالیست بزرگ نبود. او از آن نسل نادری بود که نامش هم در تاریخ ورزش ایران ثبت شد و هم در تاریخ اعتراض، تبعید و روشنفکری سیاسی. در زمین فوتبال، بازیکنی کامل، پرقدرت، باهوش و همهفنحریف بود؛ بیرون از زمین، انسانی معترض، مستقل و دور از قدرت رسمی. برای چند نسل از ایرانیان، نام او یادآور دورانی است که فوتبال هنوز میتوانست با غرور ملی، آرمان اجتماعی و اخلاق فردی گره بخورد.
ادامه مطلب را بخوانيد »
در تحلیل گفتمانهای خشونتمحور، تمرکز صرف بر خودِ پدیدهی خشونت کافی نیست بلکه باید به سازوکارهای روایی پرداخت که این خشونت را از صحنهی اخلاقی و تاریخی پاک کرده و آن را به شکلی اجتنابناپذیر یا حتی مقدس جلوه میدهند. در این چارچوب، گروههایی که میتوان آنها را تحت عناوینی چون «مذهبی-اقتدارگرا» و «سلطنتطلبِ اقتدارگرا» دستهبندی کرد، غالباً خشونت را نه به عنوان یک کنشِ آغازین، بلکه به عنوان پاسخی ناگزیر به شرایط موجود بازنمایی میکنند.
ادامه مطلب را بخوانيد »
تفکر کوهن چون متکی به ایده آلیسم ذهنی است او عناصر شناخت ماتریالیستی فلسفه کانت را به نقد کشید. در مکتب نئوکانتی موضوع شناخت امثال کوهن زیر شعار “پیروزی تفکر” طرفدارانی یافت. او میگفت انسان نه تنها ابزار نیست بلکه خود هدف است و هر فردی میتواند نماینده انسانیت باشد. وی در پایان عمر به موضوعات مذهبی مخصوصن یهودیت پرداخت و میگفت عقل فقط فلسفه و عام را مدیریت نمیکند بلکه دین را نیز؛ از جمله یهودیت را.
Hermann Cohen (1842- 1918 )
ادامه مطلب را بخوانيد »
در میانِ شعلههای جنگ ارتجاعی ــ که زنان، نخستین و بیدفاعترین قربانیانِ بیصدا و همیشگی آناند ــ هشدار میدهیم- هشداری از سر اضطرار و تندبادِ نگرانی:
جانِ زینب جلالیان در خطر است
ادامه مطلب را بخوانيد »
گزارش مرکز آمار نشان میدهد تورم نقطهای به ۷۳.۵ درصد رسیده است؛ رکوردی که از سالهای اشغال ایران در ۱۳۲۲ بیسابقه بوده
ادامه مطلب را بخوانيد »
علیحیدری در یادداشتی تفصیلی، با انتقاد از تداوم نگاه دولتی به سازمان تأمین اجتماعی به مثابه «حیات خلوت»، نسبت به اتمام تابآوری این سازمان در برابر شوکهای پیاپی جنگی و اقتصادی هشدار داد و ۲۵ مسیر برونرفت از این بنبست را ترسیم کرد.
ادامه مطلب را بخوانيد »
آژانس بینالمللی انرژی (IEA)، آخرین گزارش ماهانه را با یک تجدیدنظر اساسی در پیشبینیهای قبلی خود، اواخر فروردین منتشر کرد [1]. بر اساس این گزارش، پیشبینی شده که تقاضای جهانی نفت برای سال ۲۰۲۶ نهتنها رشد نخواهد کرد، بلکه حدود ۸۰ هزار بشکه در روز کاهش خواهد یافت. رقمی که ۷۳۰ هزار بشکه در روز پایینتر از برآورد یک ماه پیش این سازمان است. دلیل این تجدیدنظر، تغییرات ژئوپلیتیکی ناشی از جنگ اخیر و فروپاشی جریان انرژی از تنگۀ هرمز است. این گزارش تلاش میکند بر پایۀ دادههای گزارش آژانس بینالمللی انرژی، از جریان نفتکشها گرفته تا الگوهای مصرف منطقهای و تراز ذخایر جهانی، تصویری دقیق از آنچه اتفاق افتاده و آنچه ممکن است پیش بیاید ارائه دهد.
ادامه مطلب را بخوانيد »
قیمت «انسولین» از 20 هزار تومان به ۳۰۰ هزار و «متفورمین» از 170 هزار تومان به مرز 500 هزار تومان رسیده است. «متأسفانه در برخی از داروها کمبود داریم». سازمان غذا و دارو با پایش مستمر موجودی اقلام حیاتی، تأمین داروهای اصلی کشور را در سطح مطلوبی حفظ کرده است.این جمله، گفته رئیس سازمان غذا و داروی کشوردر خصوص مشکلات، محدودیت و کمبود داروست که سیزدهم اردیبهشت در یک گفتوگوی تصویری به آن اشاره کرد. پیش از جنگ هم محدودیت منابع ارزی، تأمین دارو را با مشکلاتی روبهرو کرده بود.
ادامه مطلب را بخوانيد »
برخلاف افسانههای ساخته و پرداخته طیف راست که میگویند «نازیها سوسیالیست بودند»، فاشیستها از سوسیالیسم متنفرند و میخواهند سر به تن آن نباشد. این نوشته توضیح میدهد چرا چپ برای آنها تهدیدی جدیست
ادامه مطلب را بخوانيد »
دهۀ گذشته، ایران همواره با تورم درگیر بود و تحریمهای فزاینده، کسری بودجۀ ساختاری، رشد بی توقف نقدینگی و تکانههای ارزی پیدرپی حتی پیش از جنگ اخیر، همچون زنجیرهای عمل میکردند که هر موج تورمی پیش از آنکه فروکش کند، موج بعدی از راه میرسد. طبق آخرین گزارش شاخص قیمت مصرفکننده در فروردینماه ۱۴۰۵ که مرکز آمار منتشر کرد، شاخص قیمت مصرفکننده از مرز ۵۶۹ عبور کرده است. این عدد روی کاغذ یک شاخص آماری است، اما زمانی که رد آن را در زندگی واقعی دنبال میشود معنایش این است که خانواری که در سال پایه ۱۴۰۰ برای هزینه خدمت یا محصول فرضی، ۱۰۰هزار تومان میپرداخت، اکنون باید برای همان ۵۶۹ هزار تومان بپردازد. بدون آنکه لزوماً درآمدش به همان نسبت رشد کرده باشد. تورم نقطهبهنقطه به 73.5٪ رسیده -1.7 واحد بیشتر از ماه قبل- و نرخ تورم سالانه با ۳٪ افزایش نسبت به اسفند ۱۴۰۴، به 53.7 درصد رسیده است.
ادامه مطلب را بخوانيد »
رکورد تورمی سالیان اخیر در فروردین ماه سال ۱۴۰۵ ثبت شد. بر اساس تازهترین گزارش مرکز آمار ایران، تورم نقطه به نقطه و سالانه به به ۷۳.۵ درصد رسیده و سقف تاریخی خود از سال ۱۳۹۱ را شکسته است. در همین حال، تورم خوراکیها و غیرخوراکی و خدمات نیز به بالاترین میزان در ۱۵ ساله گذشته رسیده است. بررسیها نشان میدهد که فشار تورمی اقلام خوراکی موجب شده تا تورم دهکهای پایینتر و گروههای در معرض آسیب بیش از سایر گروهها باشد. حالا سبد معیشت کارگری که کمتر از ۱۰۰ دلار و به عبارت دقیقتر _با احتساب افزایش ۶۰ درصدی حداقل دستمزد و مزایا_ ۸۸ دلار حقوق میگیرد، خالیتر از همیشه است. گزارشهای منتشر شده و شواهد میدانی حاکی از آن است که گرانیها تنها مربوط به بخش خوراکیها در سبد معیشت نیست. مسکن، درمان، آموزش همگی در زمره سایر اقلام سبد معیشت خانوار ایرانی هستند که با افزایشهای بعضا نجومی در برخی بخشهای خود مواجه شدهاند.
ادامه مطلب را بخوانيد »
اوایل این هفته یک کشتی متعلق به فرانسه در تنگه هرمز هدف حمله قرار گرفت و چند نفر از خدمه آن بهشدت زخمی شدند. پس از آن، امانوئل مکرون با عجله توضیح داد که این کشتی – با وجود آنکه متعلق به بزرگترین شرکت کشتیرانی فرانسه است، در واقع «فرانسوی» محسوب نمیشود. در همین حال، دونالد ترامپ که معمولاً با علاقه از «ضعف اروپا» صحبت میکند، این بار به شکلی غیرعادی درباره حمله سکوت کرده است. چرا هم پاریس و هم واشنگتن تلاش میکنند اهمیت این حادثه را کمرنگ جلوه دهند؟ در ادامه توضیح داده میشود که اگر این دو رئیسجمهور بیش از حد درباره ماجرا صحبت کنند، چه چیزهایی ممکن است آشکار شود.
ادامه مطلب را بخوانيد »
روز جهانی کارگرِ این سال هیچ شوقی را در دلِ طبقه کارگر ایران دامن نزد و هیچ صدایی از این اردوی بیشمار کار پژواک نداشت. کارگاه و کارخانه و خیابان آرام و ماتم زده نه بهیاد این روز که نگران روزها و فرداهای کارگران افسرده مینمود و هیچ عاملیتی در ابراز خواستههای حق جویانه و صلحطلبانهی خود نداشت.
ادامه مطلب را بخوانيد »
برسد به دست کارگران و هر کس که حالش از ایلان ماسک، ترامپ، بابک زنجانی، سپاه پاسداران و رضا پهلوی بهم میخوره همین چند روز پیش سالروز تولدش بود. تولد همون پسر جوونی که مَرد ریشوی گندهی معروفی شد.
ادامه مطلب را بخوانيد »
«چپِ محور مقاومتی» اصطلاحی است رساتر از «چپِ ضدامپریالیستی» برای توصیف مجموعههای ناهمگنی چون «گروه ۱۰ مهر» و «تلویزیون اینترنتی جدال» و «مجلۀ دانش و امید» و «تدارک کمونیستی» و امثالهم. چرا؟ چون بسیاری از چپها منتقد امپریالیسماند اما لزوماً به معنای سیاسی و عملی در صفبندی موسوم به محور مقاومت قرار نمیگیرند. آنچه چپ محور مقاومتی را متمایز میکند نه صرفاً مخالفت با امپریالیسم بلکه نحوۀ خاصی از پیونددادن این مخالفت با یک آرایش ژئوپولیتیکِ معین است.
ادامه مطلب را بخوانيد »
ایالات متحده و اسرائیل در عملیاتی مشترک ۹ اسفند جنگی غیرقانونی علیه ایران را با حمله به مقامهای ارشد جمهوری اسلامی آغاز کردند. دامنهی حملهها در ایران اکنون به زیرساختها، کارخانهها، کارگاههای صنعتی، واحدهای تجاری و واحدهای مسکونی کشیده و تاکنون جان دهها کارگر را گرفته است. اما این خشونت مستقیم تنها تأثیری نیست که جنگ بر کارگران گذاشته است. بسیاری از کارگران، بهویژه کارگران دارای قراردادهای متزلزل یا روزمزد، با بحران بیکاری هم روبرو هستند؛ بحرانی که پیش از جنگ و در وضعیت بحران اقتصادی و قطع اینترنت به دلیل اعتراضهای دیماه رو به افزایش بود.
در این گزارش پس از پرداختن به وضعیت بیکاری پیش و پس از آغاز جنگ، وعدههای دولت برای رسیدگی به وضع کارگران و نیز امکانهای موجود در قانون کار و دیگر قوانین را مرور خواهیم کرد.
ادامه مطلب را بخوانيد »
در پیآمد تهاجم آمریکا و اسرائیل به ایران، برخی تحلیلها از شکلگیری یک آرایش تازه در قدرت سیاسی و اقتصادی خبر میدهند؛ آرایشی که در آن نهادهای ولایی و بهویژه سپاه پاسداران، نهتنها تضعیف نشدهاند بلکه بهگفته برخی اقتصاددانان، از این جنگ سود بردهاند. مهرداد وهابی، استاد اقتصاد، در گفتوگو با رادیو زمانه به کالبدشکافی مفهوم «انفال» در اقتصاد سیاسی ایران میپردازد. او معتقد است برخلاف تصور عمومی، تنشهای نظامی اخیر نهتنها هسته سخت قدرت را تضعیف نکرده، بلکه با ایجاد یک «مدار مستقل اقتصادی»، باعث فربهتر شدن نهادهای ولایی و سپاه پاسداران در مقابل دولت رسمی و رو به افولِ مسعود پزشکیان شده است.
ادامه مطلب را بخوانيد »
کارگران ایران امسال روز اول ماه می (۱۱ اردیبهشت) را در شرایط بغایت دهشتناک تری نسبت به سالیان گذشته می گذرانند, سالها پیش در مقاله ای با عنوان “سال به سال دریغ از پارسال” نوشتم که وضعیت کارگر ایرانی تحت حاکمیت ارتجاعی نظام ولایت فقیه همواره از شرایط بد به شرایط بدتر رفته است.
ادامه مطلب را بخوانيد »
جنگ ایران در وضعیت بنبست و رکود قرار گرفته است. کاخ سفید اخیراً تصمیم گرفت مذاکرهکنندگان خود را به گفتوگوهای پاکستان اعزام نکند. اگر آمریکا به آن «پیروزی روشن همراه با تغییر حکومت» که دونالد ترامپ از آن صحبت کرده بود نرسد، چه اتفاقی ممکن است برای ایران بیفتد؟
ادامه مطلب را بخوانيد »
کمیساریای عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد اعلام کرد حکومت ایران از زمان آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران در 9 اسفند، دستکم ۲۱ نفر را اعدام کرده و بیش از چهار هزار نفر را با اتهامهای سیاسی یا تحت عنوان «امنیت ملی» بازداشت کرده است. فولکر تورک، کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل، با محکوم کردن این روند، از مقامهای جمهوری اسلامی خواست همه اعدامها را متوقف کنند، اجرای مجازات مرگ را به حال تعلیق درآورند و بازداشتشدگان خودسرانه را بیدرنگ آزاد کنند.
ادامه مطلب را بخوانيد »
در آستانه ورود مان به روزجهانی کارگر و روز معلم در ایران، شرایطی که امروز طبقه کارگر و فرهنگیان و دیگر زحمتکشان جامعه ایران در آن به سرمی برند، هرچند که از آن به مثابه یک دوران آتشبس شکننده و متزلزل یاد می گردد، آنچنان خوشحالی مردم بی دفاع را فراهم آورده است که شب ها صدای موشک و بمبی نمیشنوند و سرشان را بی دغدغه تر بر بالین میگذارند. هر چند وخامت درگیریهای درون حاکمیت و حل من مبارزطلبی”کاسبان جنگ” لحظه ای نیست که زمزمههای شوم آغاز دو بارهی از سرگیری جنگ را به گوش مردم بی دفاع فراهم نیاورد.جانبداران جنگ آنانی که با هواکردن پرچم های اسرائیل و آمریکا در یک دست و دست دیگرشان، پرچم شیر و خورشید نشان، بسان سربازان نیروی زمینی ترامپ، دنبال فراهم سازی “عصرحجر” ادعایی ترامپ می گشتند، امروز لازم نیست سراغ ترامپ بگردیم، وزیر ارتباطات حکومت ایران از ۲۸ فوریه ارتباط بیش از ۹۰ میلیون نفر را با دنیای خارج قطع کردهاند و مانع از دسترسی آنها به اطلاعات ضروری و تماس با عزیزانشان در داخل و خارج از کشور شدهاند. بعبارتی همین وزیر قطع ارتباطات دولت پزشکیان با قطع اینترنت، این مرگ “عصرحجری” را در کف جامعه برای مردم ما فراهم ساخته است.
ادامه مطلب را بخوانيد »
در این یادداشت میکوشم لغزشی تحلیلی را همچون انحرافی سیاسی افشا کنم: کوچکشماری خسارات وارده بر زیرساختها و سپس تبدیل این ادعا به استنتاجی سیاسی برای دمیدن در تنور جنگ و مخالفت با آتشبس در گفتار مدافعان حکومتیِ خط مقاومت. نشان میدهم که این خط فکری چگونه بس حیرتآور با گفتمان مدافعان تهاجم خارجی همسو میشود: هر دو، از دو موضع ظاهراً متضاد، تخریب زیرساختها را کماهمیت جلوه میدهند و ازاینرو ویرانسازی را عادیسازی میکنند. هدفم در این یادداشت دقیقاً نقد همین همگرایی و پیآمدهای سیاسیاش است.
ادامه مطلب را بخوانيد »
می گفت: نمیخواهم تهران را ترک کنم. کجا بروم؟ نمیخواهم دوباره “جنگزده” باشم. نمیخواهم دیگران برایم تصمیم بگیرند که در خانه یا شهرمان بمانیم یا برویم. جنگ ۱۲ روزه هم از تهران هیچ کجا نرفتم. نه این بار هم هیچ کجا نمیروم. یک بار سال ۵۹، وقت جنگ ایران و عراق تجربه کردیم، آواره شدیم. آن موقع دختر نوجوانی بودم. چقدر سخت بود زندگی در شهر غریب، مدرسه جدید، بچههایی که با ما فرق داشتند، رنگ پوستشان، لهجهشان. مرا به راحتی نپذیرفتند. حتا معلمها هم. نه دیگر نمیخواهم “جنگزده” باشم.
ادامه مطلب را بخوانيد »
صلح که میآید، آرامش نمیآورد؛ شکل دیگری از له شدن است؛ اینبار نه زیر آوار، بلکه زیر عددها، زیر بدهی، زیر چیزی که هر ماه سنگینتر میشود. همزمان، آنچه قبلاً عمومی بود، از دسترس خارج میشود. خدماتی که قرار بود حداقلی از زندگی را تضمین کنند، یا حذف میشوند یا آنقدر گران میشوند که عملاً برای همان طبقهای که به آن نیاز دارد، غیرقابل استفاده میشوند.
ادامه مطلب را بخوانيد »
حدود ۲۰۰ نفر از پژوهشگران، متخصصان و اعضای هیئت علمی در حوزههای باستانشناسی، تاریخ، تاریخ هنر و میراث فرهنگی ضمن محکوم کردن آسیب و به خطر افتادن میراث فرهنگی ایران در جریان حملات اخیر آمریکا و اسرائیل، از آنچه «ناکارآمدی نهادهای بینالمللی در حفاظت از میراث فرهنگی و حقوق بشر» خواندهاند، انتقاد کردهاند.
آسیب وارد آمده به کاخ چهلستون اصفهان در پی حملات هوایی طی جنگ اخیر
ادامه مطلب را بخوانيد »
موضع دقیق و منسجم چپ انقلابی باید چنین باشد: نه به تجاوز امپریالیستی، نه به اتحاد ملی زیر پرچم رژیم؛ نه به تخریب زیرساختها و زندگی مردم، نه به تعلیق مبارزه علیه دولت سرکوبگر؛ دفاع از مردم، نه دفاع از دولت؛ حفظ استقلال سازمانی و سیاسیِ طبقه، حتی و بهویژه…
ادامه مطلب را بخوانيد »
جنگ علیه ایران، تصویر یکدستی را که برخی رسانههای فارسیزبان و غربی از «دیاسپورای ایرانی» میسازند، به چالش کشیده است؛ تصویری که آن را همسو با مداخله خارجی نشان میدهد. یاسمین میظر در گفتوگو با زمانه این روایت را نادرست میداند و از شکافهای سیاسی، اجتماعی و طبقاتی در میان ایرانیان خارج از کشور میگوید. او توضیح میدهد چرا صدای نیروهای جنگطلب بیش از وزن واقعیشان در رسانهها برجسته میشود و چگونه این بازنمایی شکل میگیرد.
ادامه مطلب را بخوانيد »
من پروین فهیمی هستم
مادری از این خاک، مادری صلحخواه، مادری که فرزندش، سهراب اعرابی را، در جنبش سبز، همین حاکمیت از او گرفت. این نامه را برای شما مینویسم: برای شما آقایان ترامپ و نتانیاهو، و برای آنان که به نام صلح جایزه گرفتند و در این هنگامهی بمباران و تجاوز به ایران سکوت کردهاند. و بدانید که برای ثبت در تاریخ است مینویسم، نه برای آنکه با شما سخنی آغاز شود.
ادامه مطلب را بخوانيد »
تاثیرات مخرب جنگ و پس از جنگ بیش از همه بر بخش بیثباتکار طبقهی کارگر از جمله کارگران روزمزد، دستفروشها، کسبوکارهای آنلاین و کارگران مراقبتی، خدماتی و نظافتی غیررسمی فرود میآید. جنگ صرفاً در میدانهای نبرد رخ نمیدهد. جنگ بهطور عمیق به زندگی روزمره نفوذ میکند، روابط اقتصادی را دگرگون میکند، الگوهای مصرف را تغییر میدهد و ناامنی را در سراسر ساختار اجتماعی بازتوزیع میکند.
ادامه مطلب را بخوانيد »
بیش از یک ماه از آغاز حملههای غیرقانونی اسرائیل و ایالات متحده علیه ایران میگذرد. حملههای دو کشور آغازگر جنگ تا کنون، بنا به آمار جمعیت هلال احمر ایران، بیش از ۱۱۵ هزار واحد غیرنظامی ــ مسکونی و تجاری و درمانی و آموزشی ــ را هدف قرار داده است. زیرساختهای حیاتی پرشماری نیز در ایران هدف قرار گرفتهاند: از پلها و جادهها و خطوط راهآهن گرفته تا کارخانهها و شهرکهای صنعتی و نیروگاهها و فرودگاهها.
تصاویر هوایی از بمباران فولاد مبارکه اصفهان
ادامه مطلب را بخوانيد »
